Müdrike

İdrak edici, anlayıcı, bilici kuvvet. Nutk. Akl. Kuvve-i âlime. (Bkz. Kuvve-i Âlime)

Ruh, yalnız insanlarda bulunur. Bunun da iki kuvveti vardır. İnsan, bu iki kuvvet ile hayvanlardan ayrılmaktadır. Bu iki kuvvetten birisi idrâk edici olan kuvve-i âlime ve müdrike denilen bilici kuvvettir. İkincisi, kuvve-i âmile denilen yapıcı kuvvettir.

(Ahlâk-ı Alâî)

Müdrike, yani bir şeyi anlamak kuvveti üçtür: Birincisi görme, işitme, koklama, tatma ve dokunma gibi görünen his uzuvlarındaki kuvvetlerdir. İkincisi akıl kuvvetleri olup, hiss-i müşterek, hâfıza, vâhime, mütesarrıfa ve hazânetü’l-hayâl denilen görünmeyen beş his organındaki kuvvetlerdir. Bunlar insanların dimâgında (beyninde) bulunur. Hayvanlarda yoktur. Bir şeyin varlığını, bu kuvvetler, güvenilen bir haberi işitmekle veya tecrübe ile yâhud hesab ile anlar. İyiyi fenâdan, fâideliyi zararlıdan ayırırlar. Fen bilgileri, hesâb, bu kuvvetlerle yapılır. Üçüncüsü ise, kalb kuvvetidir.

(Seâdet-i Ebediyye)